Reklama
REKLAMA
Automatycznie wyświetlimy artykuł za 10 sekund
Przejdź do artykułu
Reklama
Reklama

Krzemień pasiasty - kamień optymizmu

A A A
Aneta Gieroń

Dodano: 22-11-2012

fot. T. Poźniak

fot. T. Poźniak

GALERIA ZDJĘĆ
fot. T. Poźniak
fot. T. Poźniak
fot. T. Poźniak
fot. T. Poźniak
fot. T. Poźniak
fot. T. Poźniak
Prehistoria krzemienia pasiastego liczy co najmniej kilkanaście tysięcy lat. Jego współczesne dzieje – dokładnie lat czterdzieści. Odkryty przez Cezarego Łutowicza kamień jest rzadszym niż diament. Występuje tylko w jednym miejscu na świecie: w Ziemi Sandomierskiej. Wyróżnia to miasto, wyróżnia Polskę. 

 Odkrycie po sześciu tysiącach lat
   
Cezary Łutowicz przyjechał do Sandomierza ze Słupska. W muzeum sandomierskim zwrócił uwagę na neolityczne siekierki z bardzo oryginalnego kamienia – krzemienia pasiastego. Zastanowiło go, czemu nie widział takich siekierek w słupskim muzeum. Tam narzędzia neolityczne były z krzemienia czekoladowego bądź żółtego. Odpowiedź była prosta: „bo kamień w tak pięknej odmianie występuje jedynie w Ziemi Sandomierskiej”. Rozpoczął wędrówki po miejscach, w których krzemień pasiasty występował. To kamieniołomy w Iłży, wspomniane Krzemionki oraz Śródborze k. Ożarowa, skąd pochodzi najpiękniejsza odmiana.  Miał świeże spojrzenie człowieka „z zewnątrz”, który po raz pierwszy zobaczył takie cuda. Miejscowi nie dostrzegali urody kamienia, którego poza wymienionymi wyżej miejscami nie ma nigdzie na świecie. Krzemień ten przez pokolenia traktowany był jako chwast, nieprzydatny do budownictwa. Stąd pogardliwy stosunek do niego – „kamień na drogę”.
   
Reklama
Cezary Łutowicz: - Moja fascynacja krzemieniem pasiastym trwa od 1972 roku, kiedy postanowiłem wprowadzić go do biżuterii. Mam bardzo osobisty odbiór tego kamienia. Tak jak prehistoryczny górnik rozłupuję wapienną otoczkę krzemienia i w każdym przekrojonym centymetrze widzę doskonałość sztuki stworzonej przez naturę. Biała zamknięta bryła o bardzo organicznej formie trzymana w dłoniach wyraźnie oddziaływuje na mnie energią. Mam wrażenie trzymania czegoś, co chce eksplodować. Nie potrzeba dużej siły, aby tę energetyczną równowagę zaburzyć. Kiedy konkrecja pęka uwalniając bardzo ekspresyjną formę, okazuje się, że ten uładzony zewnętrznie kamień ma bardzo dynamiczne wnętrze. Ten dynamizm przejawia się nie tylko formą, ale i światem barw, a także szlachetnością kompozycji kolorystycznych.
   
Sandomierz „Światową stolicą krzemienia pasiastego”
   
Wypromowanie krzemienia pasiastego nie było sprawą łatwą. Pierwszym krokiem do popularyzacji wyrobów z tym kamieniem stały się wystawy biżuterii, gdzie „krzemień zachwycał swą innością, był obiektem zainteresowania nie tylko pań, ale także mediów. Zainteresowali się nim zbieracze minerałów. Rozebrali oni utwardzoną wiejską drogę, która przed laty wzbudziła moje oburzenie... „ - wspomina artysta.
   
Datą przełomową był rok 1985, kiedy to Łutowicz pokazał swoje wyroby w Muzeum Sztuki Złotniczej w Kazimierzu Dolnym. Jego dyrektor Jerzy Żurawski zaproponował autorowi całoroczną wystawę. Zainteresowali się nią Austriacy oraz Niemcy. Później kamień był pokazywany niemal w całej Europie; ostatnio na przełomie 2011/12 w Barcelonie na ekspozycji „Design in Poland” zorganizowanej przez Ministerstwo Kultury Katalonii. Wyroby z Sandomierza obejrzeli także mieszkańcy Delhi, Kalkuty i Bombaju. Multimedialna prezentacja pt. „Sandomierz światową stolicą krzemienia pasiastego” odbyła się w Argentynie w ramach Dni Kultury Polskiej. (Miasto zostało ogłoszone „Światową stolicą tego kamienia w 2007 r. w czasie obrad sesji naukowej „35 lat krzemienia pasiastego w biżuterii”).  Trzykrotnie pracownię Łutowicza odwiedzała telewizja japońska oraz telewizje innych krajów w tym „Rai duo” z Włoch.
   
Reklama
40 lat tradycji
   
- Włosi okazali się wielkimi miłośnikami krzemienia pasiastego – mówi artysta. - Przekonałem się o tym w Rimini, gdzie wszystkie wyroby z tym kamieniem sprzedałem w ciągu kilku godzin. Podobnie w Monachium i w Wiedniu. Pierwsza zrobiona przeze mnie biżuteria ma 40 lat, więc to już prehistoria. Tworzymy nową tradycję. Tu należny ukłon prof. Zdzisławowi Migaszewskiemu, który wyposażył mnie w geologiczną świadomość i przykazał mi, abym „z drogi nie schodził…”
   
Na początku lat 80-tych dołączyli do Łutowicza sandomierscy złotnicy: Ryszarda i Tomasz Krzesimowscy. W październiku  2000 r. Muzeum Okręgowe w Sandomierzu i Cezary Łutowicz przeprowadzili pierwsze Sandomierskie Warsztaty Złotnicze. Do ubiegłego roku odbyło się ich siedem edycji, ostatnie pod hasłem „Krzemień pasiasty – kamień optymizmu”. W sumie w warsztatach wzięło udział 60 artystów z całej Polski: od Słupska i Giżycka po Częstochowę i Kraków; był również polski złotnik z Londynu. Do swojej oferty kamień włączyła firma W. Kruk S.A., która w 2007 r. podarowała Muzeum kilkanaście sztuk biżuterii z krzemieniem pasiastym z kolekcji zaprojektowanej przez Annę Orską. Do Sandomierza przyjeżdżają także studenci m.in. z katedry projektowania biżuterii łódzkiej Akademii Sztuk Pięknych. Cezaremu Łutowiczowi przybywa konkurencji:
        
Muzealna kolekcja
   
Przeważnie muzea traktują sztukę współczesną z ogromnym dystansem. W Sandomierzu jest inaczej: dzięki Warsztatom powstała unikalna kolekcja biżuterii z krzemienia pasiastego. Twórcą i kuratorem stałej ekspozycji jest kustosz Bożena Ewa Wódz, historyk sztuki, która o sandomierskim kamieniu miała cykl wykładów na uniwersytetach we Florencji i  Udine. Kolekcja liczy ponad 200 prac. Pokazywana jest w renesansowo-barokowej sali sandomierskiego zamku. Jej filary zbudowane zostały z wapienia: w którym zwykle występują krzemienne konkrecje. Jedna z nich: ogromna, na wpół przecięta (aby pokazać fantastyczne krzemienne usłojenie) stoi na honorowym miejscu.    
   
Reklama
- Pierwsze spotkanie Łutowicza z krzemieniem pasiastym nastąpiło w sandomierskim Muzeum – mówi B.E.Wódz - Oczarowany urodą i precyzją wykonania neolitycznych siekierek, postanowił pójść śladem ich historii. Dotarł do prahistorycznych kopalń w Krzemionkach, później do starych kamieniołomów. Zbierał rozrzucone po polach i drogach krzemienne konkrecje, zaczął je obrabiać i tworzyć biżuterię. Do każdej krzemiennej bryły podchodzi z wielkim szacunkiem, z pełnym przekonaniem o szczególnym działaniu tego kamienia. Nie ukrywa, że niekiedy całymi miesiącami patrzy na białą, zamkniętą konkrecję, zanim zdecyduje się na odkrycie tajemnicy jej wnętrza. Od pierwszego kontaktu z tym kamieniem fascynuje go przełamywanie oporu materii: powolne, dające pretekst do filozoficznych rozważań nad relacją człowiek – kamień.
   
Unikalna sandomierska kolekcja pokazywana była w wielu krajowych muzeach. Jest chlubą Sandomierza. Łutowicz wykonał ceremonialny łańcuch burmistrza miasta. Zdobi go srebrny odlew najstarszego tłoku pieczętnego miasta z 1340 r. oraz szlifowane krzemienie pasiaste. Utrwalono na nich najważniejsze wydarzenia historyczne; cztery kamienie pozostały puste: czekają na wypełnienie nową treścią. Trzy jubilerskie prace Łutowicza znajdują się w zbiorach Muzeów Watykańskich. Figura św. Jadwigi ze srebra na postumencie z krzemienia pasiastego za życia Jana Pawła II stała w prywatnych apartamentach Papieża.
   
Krzemień leczy
    
Krzemień pasiasty nazwany został „kamieniem optymizmu”. Tę nazwę zawdzięcza kobiecej intuicji. Właścicielki biżuterii z tego kamienia zaczęły bowiem dostrzegać jego pozytywne oddziaływanie. Cezary Łutowicz wierzy, „że przechodząca z pokolenia na pokolenie biżuteria, będzie nośnikiem tak trwałym i niezniszczalnym, jak sam kamień”. Ale nie tylko biżuteria cieszy się zainteresowaniem. Dziś o kawałek krzemienia pasiastego starają się narzeczeni i nowożeńcy, który stawiają w nowo urządzanym wnętrzu. Przyjął się zwyczaj, iż krzemienna konkrecja wmurowana zostaje w ścianę powstającego domu, bo niesie z sobą pomyślność i szczęście w rodzinie. Kamień stosują do celów leczniczych bioesteci i radioterapeuci.
Reklama
 
Bo – jak powtarza Cezary Łutowicz:
   
Kamień nie umiera, człowiek umiera.   
Kamień - jest…

Więcej informacji na stronie internetowej: www.krzemien-sandomierz.pl


Cezary Łutowicz - złotnik sandomierski, projektant i wykonawca. Od 1972 prowadzi pracownię i galerię autorską, promującą krzemień pasiasty. Jubilerskie właściwości krzemienia wykorzystuje w unikatowej biżuterii, rzeźbach oraz przedmiotach sztuki użytkowej. Mistrz Rzemiosła Artystycznego (od 1978). W latach 1987-88 projektant biżuterii w Wiedniu. Członek Stowarzyszenia Twórców Form Złotniczych (od 1993). Pomysłodawca i współorganizator Sandomierskich Warsztatów Złotniczych (z Muzeum Okręgowym w Sandomierzu); w wyniku tych działań artystycznych powstała unikatowa kolekcja krzemienia pasiastego w biżuterii i obiektach sztuki (od 2004 w stałej ekspozycji Muzeum).
Reklama
Reklama
Reklama
zobacz więcej

POLECANE

RZESZÓW WEATHER
Reklama

NASI PARTNERZY

zamknij

Szanowny Czytelniku !

Zanim klikniesz „Zgadzam się” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych. Klikając „Zgadzam się” lub zamykając okno, zgadzasz się na poniższe. Możesz też odmówić zgody lub ograniczyć jej zakres.

Zgoda

Jeśli chcesz zgodzić się na przetwarzanie przez Zaufanych Partnerów Grupy SAGIER Twoich danych osobowych, które udostępniasz w historii przeglądania stron i aplikacji internetowych, w celach marketingowych (obejmujących zautomatyzowaną analizę Twojej aktywności na stronach internetowych i w aplikacjach w celu ustalenia Twoich potencjalnych zainteresowań dla dostosowania reklamy i oferty) w tym na umieszczanie znaczników internetowych (cookies itp.) na Twoich urządzeniach i odczytywanie takich znaczników, kliknij przycisk „Przejdź do serwisu” lub zamknij to okno.
Jeśli nie chcesz wyrazić zgody, kliknij „Nie teraz”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne. Możesz edytować zakres zgody, w tym wycofać ją całkowicie, przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Powyższa zgoda dotyczy przetwarzania Twoich danych osobowych w celach marketingowych Zaufanych Partnerów. Zaufani Partnerzy to firmy z obszaru e-commerce i reklamodawcy oraz działające w ich imieniu domy mediowe i podobne organizacje, z którymi Grupa SAGIER współpracuje.
Podmioty z Grupy SAGIER w ramach udostępnianych przez siebie usług internetowych przetwarzają Twoje dane we własnych celach marketingowych w oparciu o prawnie uzasadniony, wspólny interes podmiotów Grupy SAGIER. Przetwarzanie takie nie wymaga dodatkowej zgody z Twojej strony, ale możesz mu się w każdej chwili sprzeciwić. O ile nie zdecydujesz inaczej, dokonując stosownych zmian ustawień w Twojej przeglądarce, podmioty z Grupy SAGIER będą również instalować na Twoich urządzeniach pliki cookies i podobne oraz odczytywać informacje z takich plików. Bliższe informacje o cookies znajdziesz w akapicie „Cookies” pod koniec tej informacji.

Administrator danych osobowych

Administratorami Twoich danych są podmioty z Grupy SAGIER czyli podmioty z grupy kapitałowej SAGIER, w której skład wchodzą Sagier Sp. z o.o. ul. Mieszka I 48/50, 35-303 Rzeszów oraz Podmioty Zależne. Ponadto, w świetle obowiązującego prawa, administratorami Twoich danych w ramach poszczególnych Usług mogą być również Zaufani Partnerzy, w tym klienci.
PODMIOTY ZALEŻNE:
http://www.biznesistyl.pl/
http://poradnikbudowlany.eu/
http://modnieizdrowo.pl/
http://www.sagier.pl/
Jeżeli wyrazisz zgodę, o którą wyżej prosimy, administratorami Twoich danych osobowych będą także nasi Zaufani Partnerzy. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie na stronie naszej polityki prywatności i tam też zmodyfikować lub cofnąć swoje zgody.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:
• 1. Jeśli zawieramy z Tobą umowę o realizację danej usługi (np. usługi zapewniającej Ci możliwość zapoznania się z jednym z naszych serwisów w oparciu o treść regulaminu tego serwisu), to możemy przetwarzać Twoje dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.
• 2. Zapewnianie bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszanie naszych usług i dopasowanie ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach), jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług (np. jeśli interesujesz się motoryzacją i oglądasz artykuły w biznesistyl.pl lub na innych stronach internetowych, to możemy Ci wyświetlić reklamę dotyczącą artykułu w serwisie biznesistyl.pl/automoto. Takie przetwarzanie danych to realizacja naszych prawnie uzasadnionych interesów.
• 3. Za Twoją zgodą usługi marketingowe dostarczą Ci nasi Zaufani Partnerzy oraz my dla podmiotów trzecich. Aby móc pokazać interesujące Cię reklamy (np. produktu, którego możesz potrzebować) reklamodawcy i ich przedstawiciele chcieliby mieć możliwość przetwarzania Twoich danych związanych z odwiedzanymi przez Ciebie stronami internetowymi. Udzielenie takiej zgody jest dobrowolne, nie musisz jej udzielać, nie pozbawi Cię to dostępu do naszych usług. Masz również możliwość ograniczenia zakresu lub zmiany zgody w dowolnym momencie.

Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania, czyli w przypadku udzielenia zgody do momentu jej cofnięcia, ograniczenia lub innych działań z Twojej strony ograniczających tę zgodę, w przypadku niezbędności danych do wykonania umowy, przez czas jej wykonywania i ewentualnie okres przedawnienia roszczeń z niej (zwykle nie więcej niż 3 lata, a maksymalnie 10 lat), a w przypadku, gdy podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora, do czasu zgłoszenia przez Ciebie skutecznego sprzeciwu.

Przekazywanie danych

Administratorzy danych mogą powierzać Twoje dane podwykonawcom IT, księgowym, agencjom marketingowym etc. Zrobią to jedynie na podstawie umowy o powierzenie przetwarzania danych zobowiązującej taki podmiot do odpowiedniego zabezpieczenia danych i niekorzystania z nich do własnych celów.

Cookies

Na naszych stronach używamy znaczników internetowych takich jak pliki np. cookie lub local storage do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronach, aplikacjach i w Internecie. W ten sposób technologię tę wykorzystują również podmioty z Grupy SAGIER oraz nasi Zaufani Partnerzy, którzy także chcą dopasowywać reklamy do Twoich preferencji. Cookies to dane informatyczne zapisywane w plikach i przechowywane na Twoim urządzeniu końcowym (tj. twój komputer, tablet, smartphone itp.), które przeglądarka wysyła do serwera przy każdorazowym wejściu na stronę z tego urządzenia, podczas gdy odwiedzasz strony w Internecie. Szczegółową informację na temat plików cookie i ich funkcjonowania znajdziesz pod tym linkiem. Pod tym linkiem znajdziesz także informację o tym jak zmienić ustawienia przeglądarki, aby ograniczyć lub wyłączyć funkcjonowanie plików cookies itp. oraz jak usunąć takie pliki z Twojego urządzenia.

Twoje uprawnienia

Przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych i ich przetwarzania przez nas, inne podmioty z Grupy SAGIER i Zaufanych Partnerów:
1. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych możesz ją w każdej chwili wycofać (cofnięcie zgody oczywiście nie uchyli zgodności z prawem przetwarzania już dokonanego na jej podstawie);
2. Masz również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego, którym w Polsce jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Pod tym adresem znajdziesz dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych i Twoich uprawnień.