Przekształcenie wynalazku w innowację wymaga zarówno naukowców gotowych transferować wiedzę do gospodarki, jak i silnych przedsiębiorstw zdolnych ją wdrożyć i przekuć w rentowny model biznesowy – podkreślił dr Hubert Cichocki, prezes Centrum Łukasiewicz, podczas konferencji Horizon4Poland ’26. Była ona poświęcona wspieraniu polskich przedsiębiorstw i jednostek naukowych w pozyskiwaniu funduszy unijnych, w tym środków z programu Horyzont Europa.
https://r.dcs.redcdn.pl/webcache/pap-embed/iframe/LhWAClh3.html
Uczestnicy konferencji, która odbyła się 3 listopada 2026 w Warszawie, zgodzili się, że należy zwiększyć udział polskich przedsiębiorstw w programie Horyzont Europa, do którego Polska wpłaca obecnie więcej środków, niż pozyskuje. Eksperci podkreślili, że konieczne jest nawiązywanie współpracy między przedstawicielami biznesu i nauki oraz budowanie międzynarodowych konsorcjów, które pozwolą skuteczniej przekształcać innowacyjne projekty w konkretne produkty i wdrażać je na rynek.
Prof. Grzegorz Brona, prezes zarządu i dyrektor generalny Creotech Instruments S.A., przypomniał, że dziesięć lat temu plany firmy dotyczące lotu na orbitę okołoziemską budziły głównie śmiech.
„Polecieliśmy na orbitę, a teraz planujemy lot na księżyc. Jeśli wszystkie wiatry zawieją w odpowiednim kierunku, jestem przekonany, że w 2030-2031 roku Polska będzie miała satelitę, który będzie orbitował wokół Księżyca” – powiedział prof. Grzegorz Brona.
Konferencję otworzyła debata pt. „Przyszłość programu Horyzont Europa w kolejnej perspektywie budżetowej UE”, podczas której eksperci zastanawiali się, w jaki sposób przyszła edycja programu może skuteczniej wspierać współpracę między środowiskiem naukowym, przemysłem i instytucjami publicznymi, maksymalizując wpływ Europy na rozwój innowacji. Uczestnicy panelu skupili się na priorytetach finansowania, technologiach strategicznych, globalnej konkurencyjności Europy oraz roli badań naukowych i innowacji w rozwiązywaniu wyzwań społecznych i gospodarczych.
Prof. Krzysztof Pyrć, prezes Fundacji na rzecz Nauki Polskiej, przypomniał, że program Horyzont Europa ma charakter horyzontalny, co oznacza, że polscy naukowcy i przedsiębiorcy konkurują z podmiotami z całej Europy. Profesor podkreślił, że Polska jest w tym programie płatnikiem netto.
„Jeśli nie podejmiemy stanowczych działań, współczynnik sukcesu polskich wnioskodawców pozostanie na dotychczasowym poziomie, a dostęp do europejskich funduszy będzie mniejszy niż w krajach lepiej rozwiniętych” – stwierdził prof. Krzysztof Pyrć.
Dr Katarzyna Smyk, dyrektorka Przedstawicielstwa Komisji Europejskiej w Polsce,
podkreśliła, że europejskie inwestycje powinny koncentrować się przede wszystkim na wzmacnianiu bezpieczeństwa ekonomicznego i suwerenności Europy oraz utrzymaniu jej modelu społecznego. Wskazała, że KE proponuje nowe mechanizmy finansowania i zwiększa pulę środków przyznawanych w drodze konkursów, w których o wsparciu decydować będzie jakość projektów. Zwróciła przy tym uwagę na konieczność zwiększenia konkurencyjności polskich podmiotów i nadrobienia zaległości.
„Polska jest w Unii Europejskiej od 22 lat, dlatego nadszedł czas, żeby odrobić pracę domową i nadrobić zaległości” – podkreśliła dr Katarzyna Smyk.
Kolejna debata pt. „Technologie kosmiczne i strategiczne na rzecz europejskiej suwerenności technologicznej” była poświęcona technologiom strategicznym, które będą kształtować konkurencyjność Europy, jej odporność oraz suwerenność technologiczną. Eksperci omówili m.in. znaczenie sektora kosmicznego dla wzmacniania europejskiego potencjału technologicznego. Dyskusja koncentrowała się również na ograniczaniu zależności Europy od podmiotów zewnętrznych i wspieraniu zrównoważonego wzrostu gospodarczego.
Michał Chwieduk, kierownik Centrum Inkubacji Biznesowej Europejskiej Agencji Kosmicznej w Polsce, przedstawił kierunki rozwoju agencji. Należą do nich m.in. obserwacja i ochrona Ziemi, eksploracja i odkrywanie kosmosu, a także autonomia i odporność technologiczna Europy.
„Europa musi jak najszybciej zbudować niezależność technologiczną, szczególnie w obszarze systemów wynoszenia. To jeden z kluczowych kierunków rozwoju wskazanych w strategii agencji” – wskazał Michał Chwieduk.
Prof. Dorota Pawlak, prezes zarządu (CEO), ENSEMBLE3 Sp. z o.o., podkreśliła, że Europa zaczyna intensywniej wspierać rozwój strategicznych technologii, m.in. poprzez mechanizm IPCEI (ang. Important Projects of Common European Interest) umożliwiający państwom członkowskim udzielanie przedsiębiorstwom znaczącego wsparcia finansowego.
„Europa się obudziła i zaczyna pozwalać na zwiększoną pomoc publiczną, aby przyspieszyć rozwój i wzmacniać europejskie zdolności technologiczne” – stwierdziła prof. Dorota Pawlak.
Horizon4Poland ’26 to jedno z najważniejszych w Europie Środkowo-Wschodniej wydarzeń łączących biznes, naukę oraz instytucje polskie i międzynarodowe zainteresowane rozwojem innowacyjnych projektów finansowanych ze środków UE i programu Horyzont Europa. Jego organizatorami są Branżowe Punkty Kontaktowe, które wspierają przedsiębiorców i ośrodki naukowe w pozyskiwaniu funduszy na innowacyjne projekty oraz Łukasiewicz – ITECH Instytut Innowacji i Technologii.
