Demokraci przejęli kontrolę nad obiema izbami Kongresu Stanów Zjednoczonych po miażdżącym zwycięstwie w wyborach uzupełniających nad Republikanami prezydenta Donalda Trumpa, torując drogę Hakeemowi Jeffriesowi do objęcia stanowiska pierwszego czarnoskórego spikera Izby Reprezentantów.
Amerykańskie stacje telewizyjne prognozowały, że po wtorkowych wyborach Demokraci uzyskają większość zarówno w Izbie Reprezentantów, jak i w Senacie. Demokraci zdobyli bowiem miejsca zajmowane przez Republikanów w całym kraju, w tym w tradycyjnie konserwatywnych stanach, takich jak Teksas, Kansas i Karolina Południowa.
Wyniki te oznaczają drastyczną zmianę nastrojów w Waszyngtonie, kończącą kontrolę Republikanów nad Kongresem i dającą Demokratom władzę blokowania dużej części programu legislacyjnego Trumpa, prowadzenia dochodzeń w sprawie jego administracji i wywierania większego wpływu na amerykańską politykę zagraniczną, w tym na podejście Waszyngtonu do wojny Rosji z Ukrainą.
Jeffries, 56-letni lider Demokratów z Nowego Jorku, jest gotowy zastąpić republikańskiego spikera Mike’a Johnsona, gdy w styczniu zbierze się nowy Kongres, pod warunkiem, że zdobędzie wymaganą liczbę głosów.
Jego wybór uczyniłby go pierwszym czarnoskórym ustawodawcą na stanowisku spikera Izby Reprezentantów – jednym z najważniejszych stanowisk w rządzie USA i drugim w kolejce do prezydenckiej sukcesji po wiceprezydenturze.
Jak donosił wcześniej Kyiv Post , Demokraci początkowo zapewnili sobie większość w Izbie Reprezentantów, co stawiało Jeffriesa na drodze do historycznego stanowiska. Kolejne zwycięstwa w wyborach do Senatu przełożyły się na przewidywane przejęcie kontroli nad całym Kongresem.
Zwycięstwa Demokratów nastąpiły w czasie, gdy wyborcy byli rozczarowani rosnącymi kosztami utrzymania, taryfami celnymi administracji i ekonomicznymi konsekwencjami wojny USA z Iranem, która przyczyniła się do gwałtownego wzrostu cen paliw.
Jeffries zapowiada śledztwo w sprawie domniemanej korupcji w administracji Trumpa
W rozmowie ze swoimi zwolennikami we wtorek wieczorem po ogłoszeniu wyników wyborów Jeffries obiecał, że wykorzysta przewagę Demokratów w zbadaniu zarzutów korupcji w administracji Trumpa.
„Zamierzamy pociągnąć do odpowiedzialności tych, którzy dopuścili się w tym kraju niespotykanej dotąd korupcji” – oświadczył Jeffries.
Oskarżył wysokich rangą urzędników państwowych o to, że stawiają osobiste interesy finansowe ponad potrzeby zwykłych Amerykanów.
„Bo jeśli masz ludzi na wysokich stanowiskach, którzy tak bardzo skupiają się na bogaceniu siebie, swoich rodzin, przyjaciół czy darczyńców, to nie są skupieni na tym, by poprawić życie Amerykanów” – powiedział.
Zwycięstwo Demokratów otwiera przed partią perspektywę przejęcia kontroli nad wpływowymi komisjami kongresowymi, co pozwoli prawodawcom na wszczynanie dochodzeń, wzywanie świadków, żądanie dokumentów i wystawianie wezwań sądowych.
Uprawnienia te mogłyby zostać wykorzystane do kontroli działań finansowych administracji Trumpa, potencjalnych konfliktów interesów, wydatków rządowych i innych polityk krytykowanych przez Demokratów w trakcie jego drugiej kadencji.
Zmiana ta oznaczałaby znaczącą zmianę w porównaniu z pierwszymi dwoma latami drugiej prezydentury Trumpa, gdy Republikanie kontrolowali obie izby i w dużej mierze popierali jego priorytety legislacyjne.
Trump zaprzecza jakimkolwiek nieprawidłowościom, a jego administracja odrzuciła oskarżenia o korupcję.
Zwycięstwo Demokratów objęło Senat, gdzie Republikanie przystąpili do dnia wyborów z większością 53-47, wliczając w to dwóch niezależnych członków klubu z Demokratami.
Demokraci potrzebowali czterech nowych miejsc, aby zapewnić sobie kontrolę nad izbą, co było trudnym zadaniem, biorąc pod uwagę liczbę wyścigów odbywających się w stanach, w których tradycyjnie dominują Republikanie.
Jednak partia zdobyła szereg miejsc w okręgach zajmowanych przez Republikanów, odnosząc m.in. historyczne zwycięstwa w Teksasie, Kansas i Południowej Karolinie.
W Teksasie demokratyczny poseł James Talarico pokonał republikańskiego prokuratora generalnego Kena Paxtona, stając się pierwszym demokratą, który wygrał wybory do Senatu USA w tym stanie od 1988 roku.
Wynik ten oznaczał znaczący przełom w jednym z największych bastionów Partii Republikańskiej w Ameryce, gdzie Trump i jego sojusznicy prowadzili kampanię mającą na celu utrzymanie kontroli nad partią.
W Kansas demokrata Adam Hamilton pokonał republikańskiego senatora Rogera Marshalla, stając się pierwszym demokratą wybranym do Senatu USA z tego stanu od 1932 roku.
Zwycięstwo Hamiltona było szczególnie uderzające w stanie, w którym Trump wygrał z przewagą ponad 16 punktów procentowych w wyborach prezydenckich w 2024 r.
W Karolinie Południowej pediatra z Partii Demokratycznej Annie Andrews pokonała republikankę Darline Graham, która została wyznaczona na następcę jej brata, wieloletniego senatora Lindseya Grahama, po jego śmierci w lipcu.
Wynik ten oznaczał pierwsze zwycięstwo Demokratów w wyborach do Senatu USA w Karolinie Południowej od 1998 roku.
Demokraci zdobyli również miejsce w Karolinie Północnej, gdzie były gubernator Roy Cooper pokonał Republikanina Michaela Whatleya, kandydata wspieranego przez Trumpa.
W Ohio były senator Partii Demokratycznej Sherrod Brown odzyskał swoje miejsce, pokonując republikanina Jona Husteda.
Partia opozycyjna utrzymała również kluczowe miejsca w Senacie w Georgii i New Hampshire, gdzie Jon Ossoff wygrał reelekcję, a kongresmen Chris Pappas został pierwszym otwarcie homoseksualnym mężczyzną wybranym do Senatu.
Dzięki tym zwycięstwom Demokraci uzyskali kontrolę nad programem legislacyjnym izby wyższej, kierowaniem komisjami i procesem zatwierdzania nominacji prezydenckich.
Wybory uzupełniające były ogólnokrajowym sprawdzianem prezydentury Trumpa. Wyborcy oddawali głosy w warunkach ciągłej niepewności gospodarczej, rosnących cen konsumpcyjnych i niezadowolenia z polityki administracji.
Demokraci skupili swoją kampanię na kwestii przystępności cenowej, podkreślając koszty artykułów spożywczych, mieszkań, opieki zdrowotnej i paliwa, jednocześnie krytykując cła Trumpa i sposób, w jaki radzi sobie on z gospodarką.
Wojna USA z Iranem również stała się ważnym tematem kampanii wyborczej, gdyż rosnące koszty energii wywierały dodatkową presję na amerykańskie gospodarstwa domowe.
Republikanie bronili polityki gospodarczej i bezpieczeństwa narodowego administracji, argumentując, że podejście Trumpa wzmocni amerykański przemysł, ochroni miejsca pracy i poprawi długoterminową konkurencyjność kraju.
Jednak według sondaży przeprowadzonych w noc wyborczą, obawy dotyczące kosztów utrzymania i korupcji w rządzie stały się głównymi problemami dla wyborców.
Wyniki te oznaczają polityczną porażkę Trumpa, który powrócił do Białego Domu w styczniu 2025 r., gdy Republikanie kontrolowali obie izby Kongresu.
Teraz, gdy Demokraci prawdopodobnie przejmą kontrolę nad Izbą Reprezentantów i Senatem, prezydent będzie musiał zmierzyć się z o wiele trudniejszym otoczeniem legislacyjnym.
Partia miałaby możliwość blokowania ustawodawstwa, kontrolowania negocjacji dotyczących wydatków Kongresu i sprawowania znacznie większego nadzoru nad władzą wykonawczą.
Senat z większością Demokratów mógłby również uniemożliwić zatwierdzenie kandydatów na urząd prezydenta, w tym sędziów federalnych i wyższych rangą urzędników administracji.
Trump zachowałby swoje weto prezydenckie i znaczną władzę wykonawczą, co oznacza, że wszelkie rozbieżności między Białym Domem a Kongresem mogłyby doprowadzić do impasu legislacyjnego.
Przejęcie władzy przez Demokratów może mieć poważne konsekwencje dla Ukrainy, gdyż Waszyngton nadal stara się wynegocjować zakończenie pełnoskalowej inwazji Rosji.
Demokraci generalnie poparli dalszą pomoc wojskową i finansową dla Kijowa, chociaż partia pozostaje podzielona w kwestii niektórych aspektów wydatków na obronność i warunków potencjalnego porozumienia pokojowego.
Kontrola nad obiema izbami dałaby demokratycznym ustawodawcom większy wpływ na przyznawanie środków wojskowych, ustawodawstwo dotyczące sankcji i nadzór Kongresu nad negocjacjami administracji Trumpa z Moskwą.
Mogłyby również przeprowadzić przesłuchania w celu zbadania sposobu, w jaki Waszyngton radzi sobie z dostawami broni, gwarancjami bezpieczeństwa i kontaktami dyplomatycznymi z Rosją.
Jednakże kontrola Demokratów nad Kongresem nie gwarantuje automatycznie dodatkowej pomocy wojskowej dla Ukrainy.
Jakiekolwiek nowe ustawodawstwo dotyczące finansowania nadal będzie wymagało zgody Izby Reprezentantów i Senatu, a także zgody prezydenta lub wystarczającego poparcia Kongresu, aby odrzucić weto.
Wyniki wyborów ogłoszono przed kolejną rundą negocjacji między Ukrainą a Rosją, pod auspicjami USA, zaplanowanych na 10–11 listopada w Abu Zabi.
Prezydent Wołodymyr Zełenski wyraził nadzieję, że rozmowy te doprowadzą do spotkania przywódców Ukrainy, Rosji i USA.
Przemawiając we wtorek w Berlinie, Zełenski ostrzegł również, że rola Ameryki w globalnym bezpieczeństwie może się zmniejszyć, i wezwał Europę do wzięcia większej odpowiedzialności za własną obronę.
„Rola Stanów Zjednoczonych na świecie może stać się jeszcze mniejsza. Dlatego rola Europy na świecie musi być jeszcze większa” – powiedział Zełenski.
Zmiana kontroli nad Kongresem wprowadza nową dynamikę polityczną, gdyż Waszyngton usiłuje przyspieszyć negocjacje między Kijowem a Moskwą.
Dla Trumpa utrata obu izb oznaczałaby, że resztę swojej prezydentury musiałby spędzić w konfrontacji z kontrolowanym przez opozycję Kongresem, który miałby prawo kwestionować jego politykę wewnętrzną, kontrolować jego administrację i kształtować odpowiedź Ameryki na wojnę na Ukrainie.
Więcej na stronie: www.kyivpost.com
Czytaj także:
