Źródło: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad - Oddział Rzeszów
Dodano: 13.02.2026
Foto: Portal północny tunelu na S19 Rzeszów Południe - Babica - proces obrotu maszyny TBM / Źródło:
Udostępnij
Na budowie drogi ekspresowej S19 Rzeszów Południe-Babica zakończył się jeden z najbardziej zaawansowanych i wymagających procesów inżynieryjnych realizowanych obecnie w Polsce czyli obrót maszyny TBM Karpatka. Maszyna zakończyła już drążenie pierwszej nawy tunelu i przygotowuje się do realizacji nawy drugiej.
Proces obrotu jest połączony z kompleksowym serwisem urządzenia. Równolegle prowadzone są szczegółowe przeglądy techniczne i prace kontrolne, pozwalające na dokładną ocenę stanu kluczowych komponentów TBM. Teraz, po zakończeniu obrotu, kontynuowane będą czynności konserwacyjne i kontrola poszczególnych podzespołów maszyny. Rozpoczęto m.in. wymianę narzędzi skrawających na tarczy. Po zakończeniu prac serwisowych maszyna zostanie ustawiona w kołysce startowej na portalu północnym i przygotowana do drążenia drugiej nitki tunelu – kolejnego etapu inwestycji na odcinku S19 Rzeszów Południe-Babica.
Wideo
Innowacyjna technologia Air Mover
Obrót TBM realizowany był z wykorzystaniem innowacyjnego systemu poduszkowca (Air Mover). To specjalny metalowy stelaż wyposażony w poduszki pneumatyczne, które unoszą maszynę na cienkiej warstwie powietrza, umożliwiając bezpieczne przemieszczanie i obrót elementów o masie liczonej w tysiącach ton. Rozwiązanie to pozwala znacząco ograniczyć konieczność demontażu TBM – maszyna została podzielona jedynie na cztery główne części, co skraca czas operacji i zwiększa jej bezpieczeństwo.
Technologia Air Mover jest rzadko stosowana na świecie, a w tej skali należy do rozwiązań wyjątkowych. Dzięki niej nie ma potrzeby rozkładania maszyny na setki elementów, co ogranicza ryzyko, zmniejsza liczbę operacji montażowych i pozwala prowadzić prace w sposób bardziej precyzyjny oraz kontrolowany.
Cały proces obrotu to złożona operacja logistyczno-inżynieryjna, wymagająca precyzyjnego przygotowania przestrzeni, stałego monitoringu systemów bezpieczeństwa oraz ścisłej współpracy zespołów inżynierskich i technicznych. Prace realizowane są pod ciągłym nadzorem specjalistów, z zachowaniem najwyższych standardów bezpieczeństwa.
Zakres prac na budowie S19 Rzeszów Południe – Babica
Kontrakt realizuje konsorcjum firm Mostostal Warszawa i Acciona Construccion. Umowę podpisaliśmy w lipcu 2020 r., a w kwietniu 2022 r. rozpoczęły się roboty budowlane. Zakończenie prac, które determinuje budowa tunelu, planowane jest w 2028 r.
W ramach inwestycji powstanie węzeł Babica (węzeł typu trąbka) zlokalizowany w pobliżu skrzyżowania DK19 z DW988. Zakres prac na odcinku o długości 10,3 km obejmuje także budowę obiektów inżynierskich, w tym tunelu o długości 2,3 km, sześciu estakad, dwóch wiaduktów nad S19, bezkolizyjnego przejazdu nad linią kolejową w ciągu istniejącej DK19, trzech przejść dla zwierząt i jednego przejazdu pod S19.
Tunel w Babicy osiągnie 2255 metrów długości i będzie składał się z dwóch jednokierunkowych naw połączonych 15 przejściami poprzecznymi oraz przejazdem awaryjnym. Każda nawa posiada dwa pasy ruchu i pas awaryjny. Tunel drąży maszyna TBM „Karpatka”, która ma 114 metrów długości, 15 metrów szerokości i waży około 4 400 ton. Wyposażona jest w napęd hydrauliczno-elektryczny, 12 silników po 1 MW i została zaprojektowana do pracy w trudnych warunkach geologicznych fliszu karpackiego. Sercem TBM jest pierścień skrawający o masie około 400 ton, obracający się do 3 razy na minutę i wyposażony w 471 narzędzi wiercących.
W ramach umowy wybudowane zostanie również pierwsze w województwie podkarpackim Centrum Zarządzania Tunelem. Inwestycja obejmuje także budowę dwóch Miejsc Obsługi Podróżnych: MOP Lutoryż (kierunek Rzeszów i Barwinek) oraz dwóch lądowisk dla śmigłowców Lotniczego Pogotowia Ratunkowego (na MOP Lutoryż w kierunku Rzeszowa i przy Centrum Zarządzania Tunelem).
Ta strona korzysta z ciasteczek, aby zapewnić Ci najlepszą możliwą obsługę. Informacje o ciasteczkach są przechowywane w przeglądarce i wykonują funkcje takie jak rozpoznawanie Cię po powrocie na naszą stronę internetową i pomaganie naszemu zespołowi w zrozumieniu, które sekcje witryny są dla Ciebie najbardziej interesujące i przydatne.
Ściśle niezbędne ciasteczka
Niezbędne ciasteczka powinny być zawsze włączone, abyśmy mogli zapisać twoje preferencje dotyczące ustawień ciasteczek.
Jeśli wyłączysz to ciasteczko, nie będziemy mogli zapisać twoich preferencji. Oznacza to, że za każdym razem, gdy odwiedzasz tę stronę, musisz ponownie włączyć lub wyłączyć ciasteczka.