W dniu 1 marca Polska pochyla głowy przed bohaterami podziemia antykomunistycznego. Centralne obchody na Podkarpaciu odbyły się w Rzeszowie, gdzie u stóp pomnika przy alei płk. Cieplińskiego mieszkańcy oraz przedstawiciele władz stanęli w symbolicznym kręgu, by wspólnie uczcić pamięć Żołnierzy Niezłomnych. Kulminacyjnym punktem obchodów był Apel Pamięci, któremu towarzyszyła salwa honorowa i dźwięki werbli. W wydarzeniu uczestniczyli: Władysław Ortyl, Marszałek Województwa Podkarpackiego, Karol Ożóg, Wicemarszałek Województwa i Małgorzata Jarosińska-Jedynak, Członek Zarządu.
W rzeszowskich uroczystościach uczestniczyli także przedstawiciele administracji rządowej i parlamentu: posłowie RP Ewa Leniart i Krzysztof Sobolewski, senator RP Józef Jodłowski, wojewoda podkarpacki Teresa Kubas-Hul, a także Jerzy Cypryś, radny województwa.
MSZA ŚWIĘTA I PRZESŁANIE DLA POKOLEŃ
Główne uroczystości w Rzeszowie rozpoczęły się poranną mszą świętą w Kościele Farnym pw. św. Wojciecha i Stanisława. Nabożeństwo celebrowano w wyjątkowej oprawie, a w koncelebrze uczestniczył biskup senior diecezji rzeszowskiej Kazimierz Górny.
W homilii przywołano dramatyczną drogę do wolności, jaką przebyli żołnierze antykomunistycznego podziemia. Jednym z najbardziej poruszających momentów było przytoczenie słów anonimowego więźnia z Mokotowa – przejmującego świadectwa o losie tych, których potajemnie grzebano bez należnych honorów:
„Przechodniu, pochyl czoło, wstrzymaj krok na chwilę,
Tu każda grudka ziemi krwią męczeńską broczy.
To jest Służewiec, to nasze Termopile,
Tu leżą ci, co chcieli bój do końca toczyć.
Nie odprowadzał nas tu kondukt pogrzebowy,
Nikt nie miał honorowej salwy ani wieńca.
W mokotowskim więzieniu krótki strzał w tył głowy,
A potem mały kucyk wiózł nas do Służewca”.
Po zakończeniu liturgii uformowano kolumnę marszową, która przeszła z placu przed świątynią pod Pomnik Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Tam odbyły się oficjalne uroczystości rocznicowe. Szczególnym i przejmującym momentem był Apel Pamięci – symboliczna forma oddania czci poległym. Uroczystość zakończyła ceremonia złożenia wieńców pod pomnikiem.
WOLNOŚĆ WYMAGA ODPOWIEDZIALNOŚCI
Podczas wystąpienia marszałek Władysław Ortyl podkreślił, że wolność jest wielkim darem, który zobowiązuje do odpowiedzialności.
Losy Niezłomnych uczą nas, czym jest wierność sobie i Ojczyźnie. Wybrali opór, bo nie potrafili żyć w zakłamaniu. To lekcja odwagi i niezłomności, która pozostaje aktualna – mówił marszałek.
Przypominając testament pułkownika Łukasza Cieplińskiego, zaznaczył, że odwaga współczesnych pokoleń wyraża się w codziennej rzetelności, uczciwości i trosce o wspólnotę:
To nie patetyczny apel, lecz prosta wskazówka: dawaj z siebie to, co najlepsze. Dziś oznacza to rzetelność w pracy, wsparcie dla sąsiada, rozwijanie pasji i odpowiedzialność za naszą wspólnotę. Odwaga naszych czasów to nie walka bronią, lecz uczciwość i gotowość do działania dla dobra innych – podkreślił marszałek.
PAMIĘĆ ŻYWA W CAŁYM REGIONIE
Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych obchodzono również w wielu innych miejscowościach województwa, m.in. w Mielcu. Tam odbyła się uroczystość oznaczenia grobu kpt. Jerzego Tadeusza Dębickiego tabliczką „Grób Weterana Walk o Wolność i Niepodległość Polski”.
1 marca to dzień poświęcony pamięci Żołnierzy Wyklętych – tych, którzy po II wojnie światowej nie złożyli broni i walczyli o wolną, niepodległą Polskę. Ich postawa była wyrazem niezłomnej odwagi, wierności ideałom i gotowości do najwyższego poświęcenia.