Polska otrzyma 21,5 mln euro, czyli ponad 90 mln zł, ze środków Unii Europejskiej na wzmocnienie ochrony infrastruktury krytycznej sektora elektroenergetycznego. Finansowanie, przyznane w ramach instrumentu „Łącząc Europę” (Connecting Europe Facility, CEF), jest częścią szerszego pakietu o wartości 113 mln euro. Komisja Europejska przeznacza je na ochronę infrastruktury krytycznej związanej z synchronizacją systemów elektroenergetycznych Estonii, Litwy i Łotwy z systemem Europy kontynentalnej.
Bezpieczna i odporna infrastruktura energetyczna to dziś jeden z filarów suwerenności państwa i stabilnego rozwoju gospodarki. Dzięki środkom unijnym Polska nie tylko skutecznie chroni własny system elektroenergetyczny, ale także wzmacnia bezpieczeństwo całego regionu Europy Środkowo-Wschodniej. Inwestujemy w rozwiązania, które zwiększają odporność na zagrożenia fizyczne i cybernetyczne, zapewniają ciągłość dostaw energii oraz poczucie bezpieczeństwa dla obywateli i przedsiębiorców. To przykład, jak europejska solidarność przekłada się na konkretne korzyści dla państw członkowskich
– mówi Minister Energii Miłosz Motyka.
Litwa, Łotwa i Estonia 9 lutego 2025 r. dołączyły do obsługującego ponad 400 milionów odbiorców systemu Europy kontynentalnej. Wcześniej działały w ramach rosyjskiego systemu IPS/UPS.
Praca synchroniczna między państwami bałtyckimi a resztą systemu europejskiego odbywa się za pośrednictwem połączenia LitPol Link. W związku z napiętą sytuacją geopolityczną w regionie oraz fizycznymi i cybernetycznymi zagrożeniami bezpieczeństwa infrastruktury krytycznej, czterej operatorzy – PSE, Litgrid, Elering oraz AST – realizują skoordynowane działania na rzecz ochrony infrastruktury krytycznej przed zagrożeniami.
Wspólne wysiłki operatorów oraz poszerzenie unijnych programów wsparcia umożliwią podniesienie poziomu bezpieczeństwa infrastruktury energetycznej. Dzięki finansowaniu z instrumentu CEF możliwe będzie pokrycie do 50% kosztów kwalifikowanych projektów.
Synchronizacja krajów bałtyckich była historycznym wydarzeniem, które znacząco wzmocniło bezpieczeństwo energetyczne w całym regionie. Teraz idziemy za ciosem. Realizowany przez PSE program obejmuje działania na strategicznych obiektach. Planujemy m.in. implementację kompleksowych systemów wykrywania zagrożeń oraz wzmocnienie ochrony stacji elektroenergetycznych
– powiedział Prezes PSE Grzegorz Onichimowski.
Dzięki środkom z CEF – Polska i państwa bałtyckie – zyskują trwalszą ochronę infrastruktury, większą odporność systemu elektroenergetycznego oraz stabilne warunki dla dalszej transformacji i rozwoju gospodarki.
