Polska gospodarka pozostaje silnie uzależniona od Unii Europejskiej – około 80% eksportu trafia na rynki unijne. Tymczasem proponowany przez ekspertów Bank Rozwoju Europy Środkowo-Wschodniej z kapitałem 5 mld euro mógłby wygenerować portfel inwestycyjny rzędu 25–30 mld euro oraz mobilizować 8–15 mld euro rocznie.
W kontekście rosnących napięć geopolitycznych i potrzeby finansowania obronności oraz transformacji energetycznej, dane te pokazują skalę potencjalnej zmiany, jaką może przynieść aktywne wykorzystanie członkostwa Polski w G20.
Podczas konferencji prasowej zaprezentowano wnioski z raportu Instytutu Sobieskiego pt. „POLSKA w G20. To jedynie początek”, wskazującego, że udział Polski w grudniowym szczycie G20 w Miami jest nie tylko symbolicznym sukcesem, lecz przede wszystkim momentem strategicznego wyboru.
Autorzy raportu Instytutu Sobieskiego podkreślili, że wdrożenie rekomendacji, może oznaczać dla Polski przejście z roli biernego uczestnika do współtwórcy globalnej polityki.
“Zyskujemy realny wpływ na decyzje G20 poprzez budowę regionalnego banku rozwoju w Warszawie, koalicji państw średnich i nowych szlaków z Azją Centralną. To przekłada się na większe inwestycje w infrastrukturę i odbudowę Ukrainy, dywersyfikację rynków zbytu poza UE oraz bezpieczniejsze finansowanie obronności i transformacji energetycznej. W krajach G20 jest dużo kapitału, który poszukuje dziś bezpiecznej przystani i Polska taką przystanią jest” – mówiła Jadwiga Emilewicz członek zarządu Instytutu Sobieskiego.
„Mówiąc wprost – wykorzystujemy członkostwo w G20 nie dla prestiżu, ale po to, by wzmocnić bezpieczeństwo, odporność i długofalowy wzrost gospodarczy Polski. Polska musi wybrać bycie krajem sprawczym” – podkreślał Radosław Pyffel współautor raportu.
Kluczowym elementem proponowanej strategii jest tzw. „Doktryna sprawczości państwa średniego”, która zakłada budowę konkretnych narzędzi wpływu, zamiast ograniczania się do prestiżowego uczestnictwa. Wśród najważniejszych kierunków działań wskazano:
– wzmocnienie pozycji finansowej i regionalnej poprzez utworzenie Banku Rozwoju w Warszawie, który mógłby stać się centrum finansowania infrastruktury i odbudowy regionu,
– budowę koalicji państw średnich, umożliwiającej Polsce współkształtowanie globalnych kompromisów,
– dywersyfikację eksportu i kierunków rozwoju, dzięki otwarciu na rynki Globalnego Południa,
– nowe podejście do finansowania obronności, traktujące ją jako dobro publiczne wymagające długoterminowych instrumentów finansowych,
– wzmocnienie odporności gospodarczej i energetycznej, poprzez redefinicję stabilności ekonomicznej oraz pragmatyczną transformację energetyczną,
– rozwój współpracy z Azją Centralną (wzmocnienie osi Warszawa-Astana-Taszkient), który może stworzyć alternatywne szlaki transportowe i zwiększyć znaczenie Polski jako pomostu między regionami.
Jak zaznaczono podczas konferencji, wdrożenie tych działań oznaczałoby realny skok jakościowy w polityce państwa. Polska mogłaby stać się nie tylko beneficjentem globalnych procesów, lecz ich współarchitektem – z większym wpływem na inwestycje, bezpieczeństwo i kierunki rozwoju gospodarczego.
Podkreślono również, że kluczowe jest odejście od myślenia o G20 jako o klubie prestiżowym. Proponowana strategia opiera się na budowie trwałych instytucji i mechanizmów współpracy, które zapewnią Polsce długofalowe korzyści.
W ocenie ekspertów, stawka jest wyjątkowo wysoka. Udział w G20 może stać się dla Polski projektem o znaczeniu porównywalnym z integracją europejską – ale tylko pod warunkiem, że zostanie wykorzystany jako narzędzie realnej sprawczości, a nie jednorazowy sukces dyplomatyczny.
W dyskusji panelowej prowadzonej przez Radosława Pyffla, eksperta Instytutu Sobieskiego, wzięli udział autorzy raportu:
– Jadwiga Emilewicz – była wicepremier, obecnie członek Zarządu Instytutu Sobieskiego i ekspert w zakresie polityki gospodarczej i rozwoju
– Agnieszka Rymsza – socjolog i ekspertka w obszarze polityk rozwoju społeczno-gospodarczego, w przeszłości zastępca szefa Ambasady RP w Argentynie
– Leszek Skiba – ekonomista, Prezes Instytutu Sobieskiego, w przeszłości m.in. wiceminister finansów i prezes Banku Pekao S.A.
Po prezentacji raportu odbył się panel ekspercki poprowadzony przez Bartosza Marczuka, eksperta Instytutu Sobieskiego ds. polityki społecznej, w którym wzięli udział:
– Karol Rabenda – podsekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta RP
– Krzysztof Mazur – prezes zarządu Rada Polskich Przedsiębiorców Globalnych
– Michał Czarnik – wiceprezes Stowarzyszenia TAK dla CPK
Zachęcamy do zapoznania się z raportem na stronie Instytutu Sobieskiego: https://sobieski.org.pl/raport-polska-w-g20-to-dopiero-poczatek-juz-dostepny/
